Onlayn ictimai-siyasi qəzet
Bu ölkəyə vizasız gedə biləcəyik
Azərbaycanla İordaniya arasında ümumvətəndaş pasport sahibləri üçün viza rejiminin qarşılıqlı olaraq ləğv edilməsi nəzərdə tutulur. Bununla bağlı sazişin təsdiqinə dair qanun layihəsi sentyabrın 14-də Milli Məclisin Beynəlxalq münasibətlər və parlamentlərarası əlaqələr komitəsinin iclasında müzakirəyə çıxarılacaq.
Viza rejiminin aradan qaldırılması iki ölkə vətəndaşlarının qarşılıqlı səfərlərini asanlaşdırmaqla yanaşı, turizm, biznes və humanitar əlaqələrə də təsir göstərə bilər.
Bəs bu qərar Azərbaycan üçün hansı imkanlar yaradır? İordaniyadan Azərbaycana turist axınının artması gözlənilirmi və əks istiqamətdə Azərbaycan vətəndaşlarının İordaniyaya səfərlərinə maraq nə dərəcədə yüksələ bilər?
İordaniya ilk növbədə zəngin tarixi və turizm imkanları ilə tanınır. Ölkənin ən məşhur simvolu qədim Petra şəhəridir. Nabateylər tərəfindən salınmış Petra UNESCO Dünya İrsi siyahısındadır və dünyanın yeni yeddi möcüzəsindən biri hesab olunur. Ölkənin digər əsas turizm məkanları arasında Vadi Rum səhrası, Ölü dəniz, Əmman, Ceraş, Aqaba, Madaba və müxtəlif dini-tarixi məkanlar var. İordaniya Turizm Şurası ölkəni tarix və mədəniyyət, ekoturizm və macəra, sağlamlıq və istirahət, dini turizm kimi müxtəlif istiqamətləri birləşdirən destinasiya kimi təqdim edir.
Xüsusilə Ölü dəniz İordaniyanın mühüm turizm resurslarından biridir. Aqaba isə Qırmızı dənizə çıxışı olan kurort şəhəri kimi fərqlənir. Beləliklə, İordaniya kiçik əraziyə malik olsa da, tarix, dini turizm, sağlamlıq turizmi, səhrada səyahət və dəniz istirahətini bir marşrutda birləşdirə bilir.
İordaniya cəmiyyətində ailə, qonaqpərvərlik və ənənələr mühüm yer tutur. Xüsusilə ölkənin turizm bölgələrində yerli əhalinin qonaqlara münasibətində qonaqpərvərliyi ön plana çıxır. Bununla yanaşı, İordaniya yalnız ənənəvi ərəb həyat tərzindən ibarət ölkə deyil. Əmman müasir biznes, təhsil və xidmət sektorlarının inkişaf etdiyi şəhərdir. Ölkədə ənənə ilə müasir şəhər həyatının yanaşı mövcud olması diqqət çəkir. Petra ətrafındakı icmalarda isə bədəvi mədəniyyətinin izləri daha güclüdür. Məsələn, Petra bölgəsinin rəsmi turizm resurslarında bəzi yerli icmaların bədəvi ənənələrini, musiqisini, əl sənətlərini və digər mədəni xüsusiyyətlərini qoruduğu qeyd olunur. Bu baxımdan Azərbaycan turistləri üçün İordaniya həm yaxın mədəni mühitə malik, həm də kifayət qədər fərqli təcrübə təqdim edən ölkədir.
Ən böyük imkanlardan biri turizm sahəsindədir. Viza prosedurunun aradan qalxması səyahətin planlaşdırılmasını sadələşdirir və iki istiqamətdə turist axınının artmasına şərait yarada bilər. Xüsusilə Bakı–Əmman birbaşa hava əlaqəsinin 28 may 2026-cı ildən fəaliyyət göstərməsi bu baxımdan mühüm amildir. Azərbaycan XİN də bu aviareysin qarşılıqlı turizm əlaqələrinin inkişafına müsbət təsirini xüsusi qeyd edib.
İordaniyalı turistlər üçün Azərbaycan Qafqazda yeni turizm istiqaməti ola bilər. Bakı, Şəki, Qəbələ, Quba, Qarabağ və digər istiqamətlər İordaniya bazarı üçün təklif edilə bilər. Azərbaycan isə öz növbəsində Petra, Ölü dəniz və Vadi Rum kimi dünyaca məşhur məkanlara çıxışı asanlaşan yeni turizm istiqaməti əldə edir.
Turizm üzrə ekspert Əziz Şiriyev Musavat.com-a deyib ki, İordaniya həm ölkəmiz, həm də Azərbaycan vətəndaşları üçün turizm baxımından çox mühüm ölkələrdən biridir:
“Azərbaycandan Şarm əl-Şeyxə birbaşa uçuşlar həyata keçirilir. Şarm əl-Şeyxin yaxınlığında məşhur İsgəndəriyyə şəhəri – Makedoniyalı İsgəndərin vaxtilə burada yerləşən məşhur mayakı ilə tanınan məkan – və İordaniyada yerləşən, “İndiana Cons” filminin çəkildiyi məşhur və möcüzəvi Vadi-Ram kimi turistik yerlər var. İnanıram ki, vizasız rejimin tətbiqindən sonra vətəndaşlarımız İordaniyaya daha çox səfər edəcəklər. Eyni zamanda, qarşılıqlı olaraq İordaniya vətəndaşları da Azərbaycana məmnuniyyətlə səfər edə, 44 günlük Zəfərimizdən sonra həm Bakını, həm regionlarımızı, həm də Qarabağı ziyarət edə bilərlər. Biz də ölkəmizin bu gözəlliklərini onlara nümayiş etdirə bilərik. Bu, hər iki ölkə üçün turizmin inkişafı baxımından çox böyük imkan yaradır”.
İki ölkə arasında əməkdaşlığın yalnız turist axını ilə məhdudlaşması düzgün olmaz. Tərəflərin imzaladığı 2025–2027-ci illər proqramında elm və təhsil, səhiyyə, mədəniyyət və digər sahələr də yer alır. Viza prosedurunun sadələşdirilməsi tələbə mübadiləsini, universitetlərarası əməkdaşlığı, konfrans və forumlarda iştirak imkanlarını genişləndirə bilər. Eyni məsələ səhiyyə turizminə də aiddir. Azərbaycan və İordaniya arasında tibbi xidmətlər, klinikalar və mütəxəssislər arasında əməkdaşlıq üçün yeni imkanlar yarana bilər. Əsas məsələ isə əlaqələrin real iqtisadi nəticəyə çevrilməsidir. Azərbaycan və İordaniya artıq enerji, turizm, ticarət və investisiya sahələrində əməkdaşlığı genişləndirmək niyyətini açıqlayıb. 2026-cı ilin iyulunda tərəflər enerji sahəsində də anlaşma memorandumu imzalayıblar. Deməli, vizasız rejim əslində daha böyük prosesin bir hissəsidir. Sadələşdirilmiş səfər imkanları iki ölkənin vətəndaşları arasında əlaqələri artırmaqla yanaşı, turizm şirkətləri, sahibkarlar, investorlar, tələbələr və müxtəlif peşə sahibləri üçün yeni imkanlar yarada bilər”.
Afaq Mirayiq,
Musavat.com
XƏBƏR LENTİ
08 Sentyabr 2026
ŞƏRHLƏRŞƏRH YAZ